Koleksioni fotografik i Karlltën Kunit (Carleton Coon)

0
13
Carleton Stevens Coon - Familja Markagjoni (csc035)
Carleton Stevens Coon - Familja Markagjoni (csc035)
Carleton Stevens Coon (1904-1981)
Carleton Stevens Coon (1904-1981)

Koleksioni fotografik i Karlltën Kunit (Carleton Coon)

Shqipëria e Veriut në vitin 1929

Janë 42 foto të nji libri të bëra gjatë vitit 1929, janë nji copë historie dhe nji copë Shqipërie e gjallë, asht ai realiteti i ashpër i maleve dhe njerzve të Gegnisë, nji album në bardhezi që të emocionon dhe të shtyn të mendosh e të reflektosh, dhe të gjykosh pse duhej të ishin muzetë e këtij vendi që duhet ta mbanin gjallë dhe ta përcillnin në thellsi të kohrave këtë punë të çmuar, këtë kujtesë historike që vjen gjithnji falë punës së të tjerëve… Në të njejtën kohë, gjej rast ta falenderoj nga zemra mikun tim Profesor Robert Elsie-në për pasionin në fushën e kërkimeve albanologjike dhe dashurinë e vazhdueshme që ai manifeston ndaj kulturës shqiptare… j.r.

Robert Elsie 2013
Robert Elsie 2013

Karlltën Kun (Carleton Coon)
 (1904-1981) ishte antropolog fizik amerikan nga Uejkfijlld në Masaçusets (Wakefield-Massachusetts). Ai studioi për egjiptologji dhe antropologji në Universitetin e Harvardit ku u diplomua në vitin 1925, dhe për disa vjet punoi atje si asistent dhe profesor. Më vonë shërbeu si profesor i antropologjisë në Universitetin e Pensilvanisë (1948-1963), ku ishte edhe kurator i muzeut universitar të Filadelfias.

Carleton Stevens Coon - Familja Markagjoni (csc035)
Carleton Coon – Familja Markagjoni (csc035)

Kuni kreu hulumtime antropologjike në Afrikë (Marok 1925, Etiopi 1933), në Lindjen e Mesme, në Amerikën e Jugut dhe në Indi, dhe ishte autor i shumë veprave shkencore dhe popullore. Gjatë Luftë së Dytë Botërore bashkoi udhëtimet e tij shkencore me punën e zbulimit për Zyrën e Shërbimeve Strategjike (Office of Strategic Services – OSS), pararendësja e CIA-s.

Carleton Coon - Katër Bajraktarët (csc033)
Carleton Coon – Katër Bajraktarët (csc033)

Gjatë viteve 1929-1930, Karlltën Kuni ndodhej në Shqipëri ku kreu një studim antropometrik mbi 1.067 shqiptarë të dhjetë zonave të Veriut, duke iu matur madhësitë dhe format të trupave të tyre.

Carleton Coon - Burra nga Jugu i këndojnë Mbretit Zog (csc010)
Carleton Coon – Burra nga Jugu i këndojnë Mbretit Zog (csc010)

Ky studim u përfundua në vitet 1946-1947, me ndihmën e komunitetit shqiptar të Bostonit dhe rezultoi në botimin e librit të tij: “The Mountains of Giants: a Racial and Cultural Study of the North Albanian Mountain Tribes [Malësia e viganëve: studim racor dhe kulturor i fiseve të Malësisë së Shqipërisë së Veriut],” Kembrixh 1950.

Carleton Coon - Nji grua qytetare me te birin - (csc019)
Carleton Coon – Nji grua qytetare me te birin – (csc019)

Jehona shkencore e punës së Kunit qe e kufizuar për shkak se, mbas Luftë së Dytë Botërore, studime të tilla të antropologjisë fizike dhe të tipareve racore u bënë tabu apo kishin humbur interes. Megjithatë interesant kanë mbetur fotografitë. Fotot e këtij koleksioni burojnë nga vëllimi i sipërpërmendur dhe nga libri i asistentit të tij shqiptar, Stavre Frashëri (1900-1965), “Përmes Mirditës në dimër”, Korçë 1930, në versionin anglisht “Through Mirdite in Winter,” Boulldër 2002.

Carleton Coon - Fytyra dhe Profile gegësh - (csc039)
Carleton Coon – Fytyra dhe Profile gegësh – (csc039)

Për më tepër mund të shihni në sitin http://www.albanianphotography.net/coon

Carleton Coon - Portret malsori - (csc015)
Carleton Coon – Portret malsori – (csc015)

Related Images:

Artikulli paraprakDy shkrime qartësuese të realitetit shqiptar: ku vrasësit respektohen e për të vrarët askush s’do t’ia dijë…
Artikulli tjetërNjeriu i shakasë së përjetshme… 20 vjet pa Musa Sinën – In memoriam nga Jozef Radi
Jozef Radi
Biografi Jozef Radi 16 janar 1957, lind rastësisht në qytetin e Elbasanit, mbasi të dy prindët e posadalë nga burgu ishin interrnuar në kampin e Kuçit të Kurveleshit... Ishte i vetmi fëmijë i të ashtuquajturit “Kampi i 100 Intelektualëve”... 1957, Pagëzohet me emrin Antonin, por xhaxhai i tij me të njejtin emër, e regjistron si Jozef... 1957-1961, ndjek fatin e prindërve në odisenë e kampeve: Radostinë, Gradishtë, Çermë dhe më së fundi n’atë të Savrës... 1963-1971, kryen shkollën fillore dhe tetëvjeçare në Karbunarë dhe Savër me rezultate shumë të mira... 1971-1975, ndjek gjimnazin “20 Tetori” në qytetin e Lushnjes, ku përjashtohet dy herë nga shkolla, thjesht si... i biri i Lazër Radit! 1975, frekuenton të njëjtën klasë me Gëzim Hajdarin dhe Shpend Sollakun: Tre të apasionuar të letërsisë; më vonë edhe autorë mjaft të njohur librash... 1975, fillon si puntor në fermën e Savrës 1977-1979, kryen shërbimin ushtarak në repartet e xhenjos, fortifikim në Dropull të Gjirokastrës... 1981, mbaron shkollën e mesme me rezultate të shkëlqyera dhe as bëhet fjalë për vazhdimin e ndonji shkolle të lartë... 1984, bën gjithë përpjekjet për botimin e librit të parë poetik “Trokitje”, por problemet e biografike... e pengojnë botimin edhe pse Shtëpia Botuese e kishte vlerësuar si... “të botueshëm...” 1984-1990, krahas punës së rëndë në bujqësi, studion intensivisht gjuhët e huaja; merret me përkthime, shkruan dhe redakton veprën e të atit... 1989, së bashku me të atin përkthejnë veprën “Stalini, Moxarti dhe Maria Judina” e poetit Bërkoviqit, e cila kalon dorë me dorë si vepër antidiktaturë... 1990, së bashku me të Atin, vendosen në Tiranë, prej ku nis nji fazë e re shprese dhe entusiazmi, se demokracia mund t’i riparojë pasojat e diktaturës... dhjetor 1990-31 mars 1991, ndjek nga afër lëvizjen dhe ndryshimet demokratike... mars 1991, boton për herë të parë, ciklin me 6 poezi në revistën arbëreshe “Katundi Ynë” në Kozenca. maj 1991, regjistrohet në fakultetin e Gjuhë- Letërsisë dhe më pas kalon në atë Juridik. 1993, botojnë së bashku me të atin librin e parë “Muret e Muzgut” si dhe poemën “Stalini, Mozarti dhe Maria Judina” 1993, nis botimin e revistës tremujore “Arbëria”, e cila del në tre numra... 1993-maj 1997, punon në detyra të ndryshme në Presidencën e Republikës. qershor 1994, mbaron Fakultetin Juridik qershor 1997, ngjarjet e atij viti ishin dëshmi e vrasjes së demokracisë... detyrohet të emigrojë në Itali. shtator 1998, humb të Atin, Lazër Radin, njeriun me të cilin kishte ndarë ditët më të vështira të jetës. 2000, boton librin e dytë poetik: “Kujtesa e Mjegullës” 2004-2005, mbulon për gati dy vjet rubrikën “Qiell i Përtejmë” në revistën “ars” 2007, boton me bashkaautorë albumin fotografik “Ancona nascosta” 2000-2010, bashkpunon me shokun e tij Gëzim Hajdari, në redaktim e veprës së tij të botuar në Itali 2011, boton librin e tretë poetik “Fletorja e Vjeshtës” 2000-2013, bashkëpunon vazhdimisht me shtypin shqiptar 2000-2013, përkthyen mjaft nga veprat e poetëve si: Ungaretti, Montale, Raboni, Senesi, Fatuiva, Pessoa, De Moraes, Hikmet etje, si dhe ka në duar veprën e Bodlerit “Lulet e së keqes” 2016, po përgatit për botim veprën e plotë të Lazër Radit në 14 vëllime... Jeton prej 16 vitesh në qytetin e Anconës...

Ky sajt përdor Akismet-in për të pakësuar numrin e mesazheve të padëshiruara. Mësoni se si përpunohen të dhënat e komentit tuaj.