Shprehje popullore dhe aforizma gege… Jozef Radi

1
25
çobanesha
çobanesha
çobanesha
çobanesha

Shprehje popullore dhe aforizma gege… mblodhi Jozef Radi

Pjesa ma e madhe e ktyne shprehjeve dhe aforizmave janë përdorë në familjen tonë… mbasi shpesh mbasdarkave aty mblidheshin mjaft prej atyne që quheshin intelektualët e Kampit po edhe njerëz ma të thjeshtë si: Guljelm Deda, Mark Temali, Ibrahim Sokoli, Shanisha Dosti, Marie Muzhani, Karlet Luka, Lek Dukagjini, Fran Tinaj, Vocërr Sherifja, Ali Dema… e plot të tjerë që me at humorin e tyne karakteristik, me at batutën e gatshme n’maje t’gjuhës, jo vetëm banin hajgare, e thumoheshin bukur me njeni tjetrin, po edhe tregonin barcaleta, histori të tyne… si nji lloj ikje nga realiteti, duke përdorë si “qershinë maje torte” mjaft prej këtyne fjalëve dhe shprehjeve të maposhtme… të cilat unë, duke e shtrydhë kujtesën jam mundue me i mbledhë ndër kohna dhe e gjej mjaft me vend jo vetëm t’i kujtoj këta njerëz të mrekullueshëm, (që ma merr mendja se asnjeni prej tyne s’asht i gjallë…!) po edhe t’i nxjerr n’dritë këto shprehje gege, si nji margaritar i mshehun syndyqesh… Mbetem i bindun se mjaft prej ktyne shprehjeve kanë magjinë e mikpritjes, filozofinë e thellë të malsorit, mallkimet e grave, histori të mbetuna në nji batutë e kështu me rradhë…
Kushdo që dëshiron me lanë ndonji shprehje të kësaj natyre asht gjithnji i mirpritun… 31 korrik, 2013

***
A t’kam thanë moj kopilhane,
mos i nguc grethat me krande
se ke nguc bash t’zezën tande
***
Vesha – kopilesha!
***
Fol me ty, e rruej ve Pashkësh!
***
Tuj u plakë, tuj u rrokatë…
***
Gjuha rrasht s’asht, po rrasht thyen!
***
Dasho Shkrel s’e ban ma nana!
***
Gjethi plepit t’dhesha kpucën
paske kenë vërtet ashik…!
***
S’ka ma qofte ke daja…
***
Mori Shkodër, moj mizore
pak na u duke e shum na dole!
***
Je tuj folë kodra mbas bregut…
***
Si i marri me derë në krah!
***
Po i thashë moj nanë…
O ty t’thaftë vera ma zi se t’ka tha!
***
Ku mbillesh, s’korresh…
***
Lamtumirë o mori Shkodër
lamtumirë o ti Cukal,
zhduket Buna nën nji kodër
zhduket Drini nën  nji mal…
***
Sillu pshtillu shko n’hu e lidhu…
***
Kush asht i zoti mos i kjofte i zi moti!
***
Ke me hasë ndojherë n’hunlesh!!!
***
Ngrefë mustakët kacadre
***
Djè rezil, e sod vezir…
***
Mos u merr me coftina!
***
Unë flas, e ti çka po pjerdh mor bajraktar!
***
Unë ruj – e ata rruj!
***
M’rrove t’rrova – brisku berberit!
***
Kush e han – e han për vedi, kush e ruen – e ruen për tjerët!
***
Pa u vra shtat e m’shtadhetë
rob t’askujt nuk muejmë me u ba!
***
Ti je: ku rafsha… mos u vrafsha!
***
Ndalu beg – se ka hendek…
***
T’u turrsha!
T’pritsha e t’paça!
***
Ma mirë hollë e gjatë – se trashë e shkurtë…
***
Ma mirë mut – se i vogël…
***
Jeni ba si mushkat e Lekës!
***
Ma i zi gërgasi se dorasi
***
N’livadhin pa zot, kullosin kualt qorra…
***
Jo Ali Hoxha, po Hoxhë Alia
***
Kenke ndry si Oso Kuka n’kullë t’barotit!
***
Shkon dreqi e pjell n’prrue
e vjen e fërkohet për mue…
***
Ty duhet me ta ba shpinën ma t’butë se barkun…
***
Mos shif andrra ditën për diell!
***
Pordhi kali n’dere t’hanit
mos i mbetë hatri shkodranit!
***
Mos me të njoftë, shtrenjtë kisha me t’ble…
***
Ka keq e ma keq, ka zi e ma zi…
***
Vjen si hana për Bajram…

***
O ty t’hangshin shtaqin dreqën!
***
As te hapa – as te hupa!
***
O të kjafsha me Shaqe Manen!
***
Ty t’këndoftë qyqja përmi kry!
***
Deka me nder asht kapak florini!
***
Ma mirë me t’dalë syni se nami!
***
Mramë s’ka folë Patër Matia, mramë t’ka folë Patër Rakia!
***
Katërqind derhem Burrë…
***
A don miq he Gjelosh Uka…?
Hajdeni burra… Mirse ju ka pru Zoti…!
***
Mos e shkel bukën… se ti xen sytë!
***
Hajt se gjysa e mijës pesqind!
***
M’ka çu nana… me la gojën…
***
Lypa, faqen e zezë ka, po pa gja s’t’len!
***
Po ta thyj njat rrashtë kreje…
***
Ku shkon me njat kry si babune?
***
E ka hangër marren me bukë…

***
T’lafsha n’teneshir
***
Ta ka tha njat gjuh sh’Martini.  
***
Lumja nana për kët dritë dilli qi ka…
***
E ka djalë dishiri…
***
Çohu, mor t’çofshin me katër vetë…
***
Njiqin spata me i ra nji ashkël nuk ia hjekin…
***
Për inat të s’eme re – Shtifsha t’em bir n’dhe!
***
Nepi mar za filmit…
***
Uh ty t’plaçin sytë e ballit, t’plaçin!!
***
Tesh pa t’bjen mas qafet!
***
M’asht njitë m’asht ba rriqën…

***
E kam hallin për t’gjallë se për t’dekun po t’baj pallë…
***
Kush s’ka mend, ka kamë…
***
Mendja e madhe e zeza t’zot.
***
Ça sillesh, si me ken maranjyrë!
***
Ia ban vedit me sy…
***
Shkon i njomi nëpër t’thatë…
***
E dan qymen m’dysh…
***
I marri brina s’ka!
***
Lype se s’ta jep… merre se s’thot gja…
***
E din luga ça ka vegshi…
***
Tuj u rrit… tuj u çorodit…
***
Pse bërtet mar, si zog gomarit!
***
Nuk druj se m’des, po druj se m’ndrron ves…
***
A je i marrë, a shtihesh?
(Shprehjet me ngjyrë kafe janë sjellë prej Liliana Rotanit, të cilën gjejm rast ta falenderojmë!)

Related Images:

Artikulli paraprakSan Francesco d’Assisi – Puna
Artikulli tjetër“Poetët e shkrimtarët e Tiranës, enveristë e ish-funksionarë…” – Fatmira Nikolli interviston Gëzim Hajdarin
Jozef Radi
Biografi Jozef Radi 16 janar 1957, lind rastësisht në qytetin e Elbasanit, mbasi të dy prindët e posadalë nga burgu ishin interrnuar në kampin e Kuçit të Kurveleshit... Ishte i vetmi fëmijë i të ashtuquajturit “Kampi i 100 Intelektualëve”... 1957, Pagëzohet me emrin Antonin, por xhaxhai i tij me të njejtin emër, e regjistron si Jozef... 1957-1961, ndjek fatin e prindërve në odisenë e kampeve: Radostinë, Gradishtë, Çermë dhe më së fundi n’atë të Savrës... 1963-1971, kryen shkollën fillore dhe tetëvjeçare në Karbunarë dhe Savër me rezultate shumë të mira... 1971-1975, ndjek gjimnazin “20 Tetori” në qytetin e Lushnjes, ku përjashtohet dy herë nga shkolla, thjesht si... i biri i Lazër Radit! 1975, frekuenton të njëjtën klasë me Gëzim Hajdarin dhe Shpend Sollakun: Tre të apasionuar të letërsisë; më vonë edhe autorë mjaft të njohur librash... 1975, fillon si puntor në fermën e Savrës 1977-1979, kryen shërbimin ushtarak në repartet e xhenjos, fortifikim në Dropull të Gjirokastrës... 1981, mbaron shkollën e mesme me rezultate të shkëlqyera dhe as bëhet fjalë për vazhdimin e ndonji shkolle të lartë... 1984, bën gjithë përpjekjet për botimin e librit të parë poetik “Trokitje”, por problemet e biografike... e pengojnë botimin edhe pse Shtëpia Botuese e kishte vlerësuar si... “të botueshëm...” 1984-1990, krahas punës së rëndë në bujqësi, studion intensivisht gjuhët e huaja; merret me përkthime, shkruan dhe redakton veprën e të atit... 1989, së bashku me të atin përkthejnë veprën “Stalini, Moxarti dhe Maria Judina” e poetit Bërkoviqit, e cila kalon dorë me dorë si vepër antidiktaturë... 1990, së bashku me të Atin, vendosen në Tiranë, prej ku nis nji fazë e re shprese dhe entusiazmi, se demokracia mund t’i riparojë pasojat e diktaturës... dhjetor 1990-31 mars 1991, ndjek nga afër lëvizjen dhe ndryshimet demokratike... mars 1991, boton për herë të parë, ciklin me 6 poezi në revistën arbëreshe “Katundi Ynë” në Kozenca. maj 1991, regjistrohet në fakultetin e Gjuhë- Letërsisë dhe më pas kalon në atë Juridik. 1993, botojnë së bashku me të atin librin e parë “Muret e Muzgut” si dhe poemën “Stalini, Mozarti dhe Maria Judina” 1993, nis botimin e revistës tremujore “Arbëria”, e cila del në tre numra... 1993-maj 1997, punon në detyra të ndryshme në Presidencën e Republikës. qershor 1994, mbaron Fakultetin Juridik qershor 1997, ngjarjet e atij viti ishin dëshmi e vrasjes së demokracisë... detyrohet të emigrojë në Itali. shtator 1998, humb të Atin, Lazër Radin, njeriun me të cilin kishte ndarë ditët më të vështira të jetës. 2000, boton librin e dytë poetik: “Kujtesa e Mjegullës” 2004-2005, mbulon për gati dy vjet rubrikën “Qiell i Përtejmë” në revistën “ars” 2007, boton me bashkaautorë albumin fotografik “Ancona nascosta” 2000-2010, bashkpunon me shokun e tij Gëzim Hajdari, në redaktim e veprës së tij të botuar në Itali 2011, boton librin e tretë poetik “Fletorja e Vjeshtës” 2000-2013, bashkëpunon vazhdimisht me shtypin shqiptar 2000-2013, përkthyen mjaft nga veprat e poetëve si: Ungaretti, Montale, Raboni, Senesi, Fatuiva, Pessoa, De Moraes, Hikmet etje, si dhe ka në duar veprën e Bodlerit “Lulet e së keqes” 2016, po përgatit për botim veprën e plotë të Lazër Radit në 14 vëllime... Jeton prej 16 vitesh në qytetin e Anconës...

1 Koment

Ky sajt përdor Akismet-in për të pakësuar numrin e mesazheve të padëshiruara. Mësoni se si përpunohen të dhënat e komentit tuaj.