Haki N. Blloshmi (1908-1944) Prof. Ernest Koliqi përkujton heroin e lirisë Haki Blloshmi

0
12
Haki Blloshmi (1908-1944)
Haki Blloshmi (1908-1944)
Haki Blloshmi (1908-1944)
Haki Blloshmi (1908-1944)

Haki N. Blloshmi (1908-1944)

Prof. Ernest Koliqi përkujton heroin e lirisë Haki Blloshmi

Haki Blloshmi lindi në 1908 në Berzesht t’Elbasanit. Msimet e para i kreu n’Atdhe. Me ndihmën e t’atit e të vllaut, Selahedin Blloshmit që atëherë ishte qark-komandant në Korçë dhe me interesimin e disa miqve të shpisë, më 1920 Hakiu u nis për në U.S.A ku u vendos në Boston. Aty mësoi gjuhën dhe kreu msimet e shkollës s’mesme.
Më 1927, u emnue Sekretar i Konsullatës Shqiptare në Boston që atëherë e drejtonte Gjergj Prifti. Në Konsullatë punoi për 4 vjet rresht. Më vonë, për fat të keq për nji mosmarrveshje me Ambasadorin Fuqiplotë, Faik Konicën, u largue prej detyre. Pat vazhdue studimet në Harvard University, të cillat i ndërpreu se u shtrëngue me u kthye n’Shqipni.
Tue qenë se i ati Hajdar Blloshmi ishte me moshë të vjetër e në pamundësi me vazhdue detyrën si deputet i Elbasanit, me pëlqimin e familjes, të miqve e të Shefqet Verlacit, më 1932, ngarkoi Hakiun me vu kandidaturën i cili filloi fushatën elektorale në rrethin krahinuer.
Gjatë kësaj kohe Hakiu pat shumë pjekje e bisedime me përfaqësinë e popullit t’atyne katuneve që njihshin familjen e tij. Hakiu nuk duel deputet mbasi baheshin me listë t’vetme qeveritare. Në vend të tij duel Abdurahman Dibra. Hakiu nuk kthej mâ n’Boston, por shkoi në Paris ku kreu studimet të tjera për gazetari.
Kur u kthye nga Franca punoi si korrespondent i gazetës zyrtare n’Tiranë, mâ vonë u emnue kryetar i komunës në Belsh, Elbasan e s’fundi u transferue po me atë detyrë në Librazhd t’Elbasanit.
Kur plasi lufta civile, Hakiu muer anën Nacionaliste. Gjatë kësaj kohe u diftue aktiv dhe i vendosun tue komandue çetat e veta e në nji sulm pastrues n’prill 1943, tue u nis prej qendrës s’tij, Qukës, kaloi nëpër Mokër, Gorë, Skrapar deri n’Boboshticë të Korçës tue i thye gjithkund forcat komuniste. N’Pogradec e n’Korçë vuni fuqitë nacionaliste nën komandën e Xhevat Starovës.

Azis Selman Blloshmi, ... Biçaku, Shaziman Blloshmi, ulur: Qamil Blloshmi dhe Haki Hajdar Blloshmi
Azis Selman Blloshmi, … Biçaku, Shaziman Blloshmi, ulur: Qamil Blloshmi dhe Haki Hajdar Blloshmi

Meqenëse gjendja politike po keqsohej dita ditës, lufta vllavrasëse kishte plasë gjithkah. Qeveria e Tiranës nuk e kishte ma at’ fuqinë e duhun me kontrollue vendin e me mbajtë qetsinë, kështu kryetarët e grupeve nacionaliste ranë në mosmarrëveshje, madje n’sabotim me njani-tjetrin. Për kët arsye komunistat filluen të zgjanohen e të përhapen gjithkah, prej Jugu deri n’Veri.
Tue pà rrezikun komunist dhe çrregullimin e forcave nacionaliste, me ato forca që i kishin mbetë besnike, Hakiu bjen n’marrveshje me Xhevat Starovën dhe të dy bashkë vendosin planin për nji sulm të dytë kundra komunistave.
Me 4 mars1944, Hakiu hyni n’Mokër në ditën e orën e caktueme, simbas marrveshjes me Xhevat Starovën, pa ndeshun asnji rezistencë. Komunistat të cilët kishin qenë t’lajmruem për kët sulm, kishin lanë vendin e ishin futë ndër pyje. Në mbramje fuqia e Hakiut u shpërnda për të bujtë ndër shpija të katundit Dunicë. Komunistat të lajmëruem për mosluajtjen prej Pogradeci të fuqisë së Xhevat Starovës, me nji forcë prej 600 vetash, të komandueme prej Tuk Jakovës, Misto Trecka, Tele Baci, zunë shtigjet e daljes prej katundi e në mëngjes të 5 marsit 1944 filloi luftimi. Në kët përleshje Hakiu ra dëshmorë, në katundin Mokër-Dunicë.
Të ramë dëshmorë e pushkatuem mâ vonë, prej shpisë Blloshmit janë: Major Aziz Blloshmi, Kapt. Shahin Blloshmi, Kapt. Shefqet Blloshmi (vllau i Hakiut), Bajram Blloshmi, Sabri Blloshmi, Nel Blloshmi, po ashtu edhe kryetarë çetash e bashkëpunëtorë të Hakiut kundër komunizmit: Shefki Kreka, Sadik Trebinja, Adem Kapri, Adem Çela, Halim Spahiu, Refat Belba, Ramadan Gjona, Xheladin Selca, Selim Kopaçi.
Të përulemi me veneracion para kujtimit të këtyne dëshmorëve të cilët me gjakun e tyne ujitën tokën arbnore tue luftue për Lirinë e Atdheut dhe shpëtimin e popullit shqiptar prej komunizmit.
Prof. Ernest Koliqi
Dokumente nga arkiva e familjes, Ervina Toptani

Related Images:

Artikulli paraprak“Nuk e di nëse Shqipëria ka ndryshuar vërtet” – Filippo Lubrano bisedon me Ornela Vorpsi – Paris 2008
Artikulli tjetërArben Shira – Një jetë kushtuar pikturës… – nga Jozef Radi – gjysëm shekulli piktura të artistit Shira
Jozef Radi
Biografi Jozef Radi 16 janar 1957, lind rastësisht në qytetin e Elbasanit, mbasi të dy prindët e posadalë nga burgu ishin interrnuar në kampin e Kuçit të Kurveleshit... Ishte i vetmi fëmijë i të ashtuquajturit “Kampi i 100 Intelektualëve”... 1957, Pagëzohet me emrin Antonin, por xhaxhai i tij me të njejtin emër, e regjistron si Jozef... 1957-1961, ndjek fatin e prindërve në odisenë e kampeve: Radostinë, Gradishtë, Çermë dhe më së fundi n’atë të Savrës... 1963-1971, kryen shkollën fillore dhe tetëvjeçare në Karbunarë dhe Savër me rezultate shumë të mira... 1971-1975, ndjek gjimnazin “20 Tetori” në qytetin e Lushnjes, ku përjashtohet dy herë nga shkolla, thjesht si... i biri i Lazër Radit! 1975, frekuenton të njëjtën klasë me Gëzim Hajdarin dhe Shpend Sollakun: Tre të apasionuar të letërsisë; më vonë edhe autorë mjaft të njohur librash... 1975, fillon si puntor në fermën e Savrës 1977-1979, kryen shërbimin ushtarak në repartet e xhenjos, fortifikim në Dropull të Gjirokastrës... 1981, mbaron shkollën e mesme me rezultate të shkëlqyera dhe as bëhet fjalë për vazhdimin e ndonji shkolle të lartë... 1984, bën gjithë përpjekjet për botimin e librit të parë poetik “Trokitje”, por problemet e biografike... e pengojnë botimin edhe pse Shtëpia Botuese e kishte vlerësuar si... “të botueshëm...” 1984-1990, krahas punës së rëndë në bujqësi, studion intensivisht gjuhët e huaja; merret me përkthime, shkruan dhe redakton veprën e të atit... 1989, së bashku me të atin përkthejnë veprën “Stalini, Moxarti dhe Maria Judina” e poetit Bërkoviqit, e cila kalon dorë me dorë si vepër antidiktaturë... 1990, së bashku me të Atin, vendosen në Tiranë, prej ku nis nji fazë e re shprese dhe entusiazmi, se demokracia mund t’i riparojë pasojat e diktaturës... dhjetor 1990-31 mars 1991, ndjek nga afër lëvizjen dhe ndryshimet demokratike... mars 1991, boton për herë të parë, ciklin me 6 poezi në revistën arbëreshe “Katundi Ynë” në Kozenca. maj 1991, regjistrohet në fakultetin e Gjuhë- Letërsisë dhe më pas kalon në atë Juridik. 1993, botojnë së bashku me të atin librin e parë “Muret e Muzgut” si dhe poemën “Stalini, Mozarti dhe Maria Judina” 1993, nis botimin e revistës tremujore “Arbëria”, e cila del në tre numra... 1993-maj 1997, punon në detyra të ndryshme në Presidencën e Republikës. qershor 1994, mbaron Fakultetin Juridik qershor 1997, ngjarjet e atij viti ishin dëshmi e vrasjes së demokracisë... detyrohet të emigrojë në Itali. shtator 1998, humb të Atin, Lazër Radin, njeriun me të cilin kishte ndarë ditët më të vështira të jetës. 2000, boton librin e dytë poetik: “Kujtesa e Mjegullës” 2004-2005, mbulon për gati dy vjet rubrikën “Qiell i Përtejmë” në revistën “ars” 2007, boton me bashkaautorë albumin fotografik “Ancona nascosta” 2000-2010, bashkpunon me shokun e tij Gëzim Hajdari, në redaktim e veprës së tij të botuar në Itali 2011, boton librin e tretë poetik “Fletorja e Vjeshtës” 2000-2013, bashkëpunon vazhdimisht me shtypin shqiptar 2000-2013, përkthyen mjaft nga veprat e poetëve si: Ungaretti, Montale, Raboni, Senesi, Fatuiva, Pessoa, De Moraes, Hikmet etje, si dhe ka në duar veprën e Bodlerit “Lulet e së keqes” 2016, po përgatit për botim veprën e plotë të Lazër Radit në 14 vëllime... Jeton prej 16 vitesh në qytetin e Anconës...

Ky sajt përdor Akismet-in për të pakësuar numrin e mesazheve të padëshiruara. Mësoni se si përpunohen të dhënat e komentit tuaj.