E bardha e Ernest Koliqit i veshur me të bardha – nga Roland Qafoku

0
9
Koliqi viti 1943
Koliqi viti 1943
Koliqi viti 1943
Koliqi viti 194o

E bardha e Ernest Koliqit i veshur me të bardha

nga Roland Qafoku

Kjo është një fotografi jo shumë e njohur për google. E kam botuar për herë të parë në librin “Historia e 33 kryeministrave të Shqipërisë”, botim 1 i “Onufrit” në 2015 dhe botimi 2 po i “Onufrit” në 2017.
Në qendër është kryeministri i 18-të i shtetit shqiptar Maliq Bushati, në këtë moment ministër i Brendshëm dhe në krahun e majtë të tij ndodhet Ernest Koliqi. I përket ndoshta vitit 1940 dhe vendi i shkrepjes së fotos është në Shirokë të Shkodrës. I veshur në kostum të bardhë, Koliqi është personi me syze që mban kravatë të zezë, thile po të zezë në xhep dhe me këpucë të dizenjuara bardh e zi. Në foton tjetër kam nxjerrë të cut-uar një pjesëz nga shkrimi itj “Fjala qet fjalën” në revistën “Shejzat” numri i janar-shkurt 1965, të firmosur me pseudonimin “Hilushi”. Është rrëfimi për një malësor të thjeshtë me emrin Binak Kola dhe raportin e tij besnik ndaj Kanunit, por që më shumë del në pah karakteri i tij duke ia kaluar edhe të shkolluarëve për “ndjesina më të nalta shoqnore se na” siç e perifrazon Koliqi. Lexojeni dhe shijojeni një detaj të bukur në gegenishten e bukur të Koliqit!
Si sot 48 vjet më parë, më 15 janar 1975, Ernest Koliqi vdiq në Romë duke lënduar jo vetëm zemrat e familjarëve, të atyre që e njohën por të gjithë atyre shqiptarëve që e vlerësuan për atë që ai përfaqësoi në jetë. Në fakt opinioni për të ka qenë i pamëshirshëm dhe i ndarë me thikë, pro dhe kundër, me shumë dashuri dhe me shumë urrejtje, ashtu siç ishte edhe jeta e tij e ndarë mes Shqipërisë dhe Italisë. Një nga figurat më të mëdha që ka nxjerrë qyteti i Shkodrës, shkrimtar, poet, publicist, përkthyes, politikan, ai u trajtua si armik nga regjimi komunist përse ishte ministër i Arsimit në qeverinë fashiste. Kryeministri Maliq Bushati u pushkatua në vitin 1946, dhe eshtrat e tij nuk janë gjetur. Merret me mend se ç’do t’i kishin bërë Koliqit komunistët nëse nuk do ishte larguar pas lufte në Itali. Po çfarë bëri Ernest Koliqi si ministër? Mjafton fakti që dërgoi qindra mësues në Kosovë për të përhapur gjuhën dhe kulturën shqipe dhe fraza kolaboracionist për të bie poshtë. Rrjedhimisht, vendi i tij është i denjë për të qenë në piedestal në historinë e Shqipërisë. E kam lexuar dhe e kam ndjekur me shumë vëmendje debatin rreth studimit të shokut tim të shkollës Auron Tare me titull “Dritëhije në histori… Martin Camaj dhe Ernest Koliqi të pazbuluar”. Kam biseduar gjerë e gjatë vetë me të, madje edhe e kam intervistuar për emisionin tim. Por vetë nuk mbaj pozicion në këtë debat. Dhe a e dini pse? Është hedhur aq shumë baltë ndaj Ernest Koliqit sa që si fillim duhen dekada që figura e tij të pastrohet dhe vetëm më pas ai të studiohet. Një nga përfaqësuesit më cilësorë të letërsisë shqipe së viteve ‘30-të dhe si kërkues shkencor, ai u ndalua për 50 vjet në tokën amë dhe ky është krimi më i madh që i është bërë figurës së tij. Duhet ta mësojmë, ta lexojmë dhe ta njohim veprën e tij dhe më pas të nisim nga opinionet. Unë jam i bindur që Koliqi ende nuk njihet nga masa e njerëzve. Për atë që bëri dhe la, Ernest Koliqi e ka vendin në panteonin e letërsisë shqipe. Lexoni vetëm, një numër të kryeveprës së tij, “Shejzat” dhe do bindeni! Nivel i lartë i krijimeve letrare por edhe studimeve për letërsinë dhe më gjerë. Një letërsi e bardhë siç Koliqi është veshur në foton që po botoj. Nderim për këtë kalorës të munguar të letrave shqipe!

Marre nga Muri i FB Roland Qafoku, 15 janar 2023

Related Images:

Artikulli paraprakErnest Koliqi – Figura e Pacënueshme e nji Patriarku – nga Dr. Leka Ndoja
Artikulli tjetër“Takimet” me Edi Shukriun – nga Ylli Demneri
Jozef Radi
Biografi Jozef Radi 16 janar 1957, lind rastësisht në qytetin e Elbasanit, mbasi të dy prindët e posadalë nga burgu ishin interrnuar në kampin e Kuçit të Kurveleshit... Ishte i vetmi fëmijë i të ashtuquajturit “Kampi i 100 Intelektualëve”... 1957, Pagëzohet me emrin Antonin, por xhaxhai i tij me të njejtin emër, e regjistron si Jozef... 1957-1961, ndjek fatin e prindërve në odisenë e kampeve: Radostinë, Gradishtë, Çermë dhe më së fundi n’atë të Savrës... 1963-1971, kryen shkollën fillore dhe tetëvjeçare në Karbunarë dhe Savër me rezultate shumë të mira... 1971-1975, ndjek gjimnazin “20 Tetori” në qytetin e Lushnjes, ku përjashtohet dy herë nga shkolla, thjesht si... i biri i Lazër Radit! 1975, frekuenton të njëjtën klasë me Gëzim Hajdarin dhe Shpend Sollakun: Tre të apasionuar të letërsisë; më vonë edhe autorë mjaft të njohur librash... 1975, fillon si puntor në fermën e Savrës 1977-1979, kryen shërbimin ushtarak në repartet e xhenjos, fortifikim në Dropull të Gjirokastrës... 1981, mbaron shkollën e mesme me rezultate të shkëlqyera dhe as bëhet fjalë për vazhdimin e ndonji shkolle të lartë... 1984, bën gjithë përpjekjet për botimin e librit të parë poetik “Trokitje”, por problemet e biografike... e pengojnë botimin edhe pse Shtëpia Botuese e kishte vlerësuar si... “të botueshëm...” 1984-1990, krahas punës së rëndë në bujqësi, studion intensivisht gjuhët e huaja; merret me përkthime, shkruan dhe redakton veprën e të atit... 1989, së bashku me të atin përkthejnë veprën “Stalini, Moxarti dhe Maria Judina” e poetit Bërkoviqit, e cila kalon dorë me dorë si vepër antidiktaturë... 1990, së bashku me të Atin, vendosen në Tiranë, prej ku nis nji fazë e re shprese dhe entusiazmi, se demokracia mund t’i riparojë pasojat e diktaturës... dhjetor 1990-31 mars 1991, ndjek nga afër lëvizjen dhe ndryshimet demokratike... mars 1991, boton për herë të parë, ciklin me 6 poezi në revistën arbëreshe “Katundi Ynë” në Kozenca. maj 1991, regjistrohet në fakultetin e Gjuhë- Letërsisë dhe më pas kalon në atë Juridik. 1993, botojnë së bashku me të atin librin e parë “Muret e Muzgut” si dhe poemën “Stalini, Mozarti dhe Maria Judina” 1993, nis botimin e revistës tremujore “Arbëria”, e cila del në tre numra... 1993-maj 1997, punon në detyra të ndryshme në Presidencën e Republikës. qershor 1994, mbaron Fakultetin Juridik qershor 1997, ngjarjet e atij viti ishin dëshmi e vrasjes së demokracisë... detyrohet të emigrojë në Itali. shtator 1998, humb të Atin, Lazër Radin, njeriun me të cilin kishte ndarë ditët më të vështira të jetës. 2000, boton librin e dytë poetik: “Kujtesa e Mjegullës” 2004-2005, mbulon për gati dy vjet rubrikën “Qiell i Përtejmë” në revistën “ars” 2007, boton me bashkaautorë albumin fotografik “Ancona nascosta” 2000-2010, bashkpunon me shokun e tij Gëzim Hajdari, në redaktim e veprës së tij të botuar në Itali 2011, boton librin e tretë poetik “Fletorja e Vjeshtës” 2000-2013, bashkëpunon vazhdimisht me shtypin shqiptar 2000-2013, përkthyen mjaft nga veprat e poetëve si: Ungaretti, Montale, Raboni, Senesi, Fatuiva, Pessoa, De Moraes, Hikmet etje, si dhe ka në duar veprën e Bodlerit “Lulet e së keqes” 2016, po përgatit për botim veprën e plotë të Lazër Radit në 14 vëllime... Jeton prej 16 vitesh në qytetin e Anconës...

Ky sajt përdor Akismet-in për të pakësuar numrin e mesazheve të padëshiruara. Mësoni se si përpunohen të dhënat e komentit tuaj.