Henrik Gjoka – proza si memorial negromant i diktaturës dhe refleksit të saj si dokuart (faction) – nga Leka Ndoja

0
31
Vepra e Botuar e Henrik S. G.
Vepra e Botuar e Henrik S. G.
Shkrimtari Henrik S. G.
Shkrimtari Henrik S. G. (Gjoka)
Henrik Gjoka – proza si memorial negromant i diktaturës
dhe refleksit të saj si dokuart (faction)
nga Leka Ndoja

Henrik Gjoka iu paraqit publikut së pari me romanin “Simfonia në Ishullin Simon” i njohun me inicialet Henrik S. G., ndonëse evokonte atësinë (të dënuemin politik, Spiro Gjoka, të internuem me tim atë në ishullin e Zvërnecit në vitet ‘60 të sh. XX) intrigoi lexuesin pasi nuk njihej deri në vitin 2003. Romani mori çmimin vjetor të M. Kulturës “Petro Marko”. Ky roman për morinë e indekseve jetësore të autorit mund të kategorizohet te proza autobiografike.
Personazhi kryesor – emigrant i periudhës postkomuniste ‘91 – 2000, vendoset i vetëm në nji pension në Paris pa indekse retrospektive. Përshkrimi i vështirësive të jetës sociale dhe si emigrant shoqërojnë narracionin. Skena kryesore përshkrimi i mjeshtrit muzikant në Ishullin Simon të lumit Senë dhe ai student që përshkruen si Eden, Ishullin Simon dhe mjeshtrin muzikant nomad që si guru i drejton mendimin për filozofinë e jetës, personazhit autobiografik.

Romanet e Henrik S.G.
Romanet e Henrik S.G.

Retrospektivat e familjes së tij – ndërthuren me travajet e raportit me të njohurit në universitetin e Parisit dhe plagët sociale dhe lëkundjes së personalitetit përmes gërshetimeve narrative psikologjike. Pas nji periudhe në Paris ai arrin në krizë ekzistenciale dhe për të gjetë ekuilibrin e dikurshëm viziton familjen në vendlindje dhe në vende të ndryshme të Italisë për të rigjetë dashuninë familjare dhe intuitën e mbijetesës së kohës së komunizmit.
Rrëfimi shoqërohet përmes krizën sociale të familjes në komunizëm. Familja në paraqitjen e saj të disintegrueme argumentohet nga 2 faktorë bazë: regjimi i komunizmit në Shqipni dhe emigracioni si lojë e absurdit.
Mbijetesa nën aventurat erotike me aristokrate e të kujton Kurtizanet e Balzakut. Ndërsa libri i tij i parë “Gjuetia e pëllumbave” por botue mbas romanit “Simfonia në ishullin Simon” paraqitet si dëshmi dokumentare e dënimit të tij – dominojnë në këtë libër voluminoz 600 faqesh, linja e tragjizmit e pasojat e shock-ut të nji 20 vjeçari në burgjet komuniste me perversionet e pakufishme.
Përdorimi i inicialeve dhe pseudonimeve mikrotopografike për bashkëvuejtesit, dhe aktorët e diktaturës në kampet e punës i kthen personazhet në fiction – duke krijue paqartësi te receptuesit.
Përshkrimet e Gjokës e bajnë mjeshtër të detajit dhe misanskenës – mungesa e plotit e fut krijimtarinë e tij në romanin psikologjik edhe në romanin e tij të fundit “Sonata për gruan e një tjetri”. Mosprania e autorit në agregatet e sistemit letrar dhe kulturor e mistifikon biobiblografinë e tij, ndonëse e pengon procesin e vlerësimit të veprës së tij për kritikën militante të përditshmërisë kulturore që rend pas sensacioneve – edhe kështu kemi nji zgjedhje:
Heshtja që reshtet nga proza e radhës – bixarre e Henrikut.

Marrë nga Muri i FB Vrethee Lnika, 5 shkurt 2024

Related Images:

Artikulli paraprakLamtumirë miku im, Albi Brahusha! – homazh nga Albert Vataj
Artikulli tjetërNjë jetë… disa histori Shtatë pyetje studiuesit Idriz Lamaj – nga Marjana Bulku
Jozef Radi
Biografi Jozef Radi 16 janar 1957, lind rastësisht në qytetin e Elbasanit, mbasi të dy prindët e posadalë nga burgu ishin interrnuar në kampin e Kuçit të Kurveleshit... Ishte i vetmi fëmijë i të ashtuquajturit “Kampi i 100 Intelektualëve”... 1957, Pagëzohet me emrin Antonin, por xhaxhai i tij me të njejtin emër, e regjistron si Jozef... 1957-1961, ndjek fatin e prindërve në odisenë e kampeve: Radostinë, Gradishtë, Çermë dhe më së fundi n’atë të Savrës... 1963-1971, kryen shkollën fillore dhe tetëvjeçare në Karbunarë dhe Savër me rezultate shumë të mira... 1971-1975, ndjek gjimnazin “20 Tetori” në qytetin e Lushnjes, ku përjashtohet dy herë nga shkolla, thjesht si... i biri i Lazër Radit! 1975, frekuenton të njëjtën klasë me Gëzim Hajdarin dhe Shpend Sollakun: Tre të apasionuar të letërsisë; më vonë edhe autorë mjaft të njohur librash... 1975, fillon si puntor në fermën e Savrës 1977-1979, kryen shërbimin ushtarak në repartet e xhenjos, fortifikim në Dropull të Gjirokastrës... 1981, mbaron shkollën e mesme me rezultate të shkëlqyera dhe as bëhet fjalë për vazhdimin e ndonji shkolle të lartë... 1984, bën gjithë përpjekjet për botimin e librit të parë poetik “Trokitje”, por problemet e biografike... e pengojnë botimin edhe pse Shtëpia Botuese e kishte vlerësuar si... “të botueshëm...” 1984-1990, krahas punës së rëndë në bujqësi, studion intensivisht gjuhët e huaja; merret me përkthime, shkruan dhe redakton veprën e të atit... 1989, së bashku me të atin përkthejnë veprën “Stalini, Moxarti dhe Maria Judina” e poetit Bërkoviqit, e cila kalon dorë me dorë si vepër antidiktaturë... 1990, së bashku me të Atin, vendosen në Tiranë, prej ku nis nji fazë e re shprese dhe entusiazmi, se demokracia mund t’i riparojë pasojat e diktaturës... dhjetor 1990-31 mars 1991, ndjek nga afër lëvizjen dhe ndryshimet demokratike... mars 1991, boton për herë të parë, ciklin me 6 poezi në revistën arbëreshe “Katundi Ynë” në Kozenca. maj 1991, regjistrohet në fakultetin e Gjuhë- Letërsisë dhe më pas kalon në atë Juridik. 1993, botojnë së bashku me të atin librin e parë “Muret e Muzgut” si dhe poemën “Stalini, Mozarti dhe Maria Judina” 1993, nis botimin e revistës tremujore “Arbëria”, e cila del në tre numra... 1993-maj 1997, punon në detyra të ndryshme në Presidencën e Republikës. qershor 1994, mbaron Fakultetin Juridik qershor 1997, ngjarjet e atij viti ishin dëshmi e vrasjes së demokracisë... detyrohet të emigrojë në Itali. shtator 1998, humb të Atin, Lazër Radin, njeriun me të cilin kishte ndarë ditët më të vështira të jetës. 2000, boton librin e dytë poetik: “Kujtesa e Mjegullës” 2004-2005, mbulon për gati dy vjet rubrikën “Qiell i Përtejmë” në revistën “ars” 2007, boton me bashkaautorë albumin fotografik “Ancona nascosta” 2000-2010, bashkpunon me shokun e tij Gëzim Hajdari, në redaktim e veprës së tij të botuar në Itali 2011, boton librin e tretë poetik “Fletorja e Vjeshtës” 2000-2013, bashkëpunon vazhdimisht me shtypin shqiptar 2000-2013, përkthyen mjaft nga veprat e poetëve si: Ungaretti, Montale, Raboni, Senesi, Fatuiva, Pessoa, De Moraes, Hikmet etje, si dhe ka në duar veprën e Bodlerit “Lulet e së keqes” 2016, po përgatit për botim veprën e plotë të Lazër Radit në 14 vëllime... Jeton prej 16 vitesh në qytetin e Anconës...

Ky sajt përdor Akismet-in për të pakësuar numrin e mesazheve të padëshiruara. Mësoni se si përpunohen të dhënat e komentit tuaj.