Tepelenasit, në ditën e Museut te Kujtesës – nga Shefqet Dobra

0
10
Tepelenw - 1952 - Klasa e VII - Mes tyre te interrnuarit, Lule Sokoli, Sose Sokoli, Gjon Tunxhi, Kristina Markagjoni, Gjon Markagjoni
Tepelenw - 1952 - Klasa e VII - Mes tyre te interrnuarit, Lule Sokoli, Sose Sokoli, Gjon Tunxhi, Kristina Markagjoni, Gjon Markagjoni

 

Tepelenw - 1952 - Klasa e VII - Mes tyre te interrnuarit, Lule Sokoli, Sose Sokoli, Gjon Tunxhi, Kristina Markagjoni, Gjon Markagjoni
Tepelene – 1952 – Klasa e VII – Mes tyre te interrnuarit,
Lule Sokoli, Sose Sokoli, Gjon Tunxhi, Kristina Markagjoni, Gjon Markagjoni

Tepelenasit, në ditën e Museut te Kujtesës

nga Shefqet Dobra

Më 23 gusht, të gjithë ish të internuarit në kampin e Tepelenës, do të mblidheshin për të kujtuar kohën e vuajtjeve të veta po dikush të prindërve apo të afërmve të tyre.
Veçanërisht, për ne që jetojmë akoma, duke parë pas kaq vitesh atë vend, ku kishim lënë vitet e fëmijërisë, na ngjallte trishtim. Unë bashkë me Bexhet Sinën – Bexhetit, aty i kishte ndërruar jetë gjyshi, por varr nuk ka – ne shkuam shpejt dhe e shetitëm pëllëmbë për pëllëmbë, ish kampin. Më pas u ngjitëm lart në qytet të pijmë kafe.
Në lokalin e parë që pamë, zumë një tavolinë. Nuk vonoi, erdhi një burrë i moshuar, ezmer, me pak mustaqe, pasi na dha dorën e na tha:
-Ça dëshironi zotërinj?
-Nga një kafe, – i thamë ne. Kurse unë shtova: – Nëse bën kafe turke, na e bëj të mirë ama, unë e dua turke pa sheqer!
-Po! – tha – Do ta bëj dhe shumë të mirë! Pasi pruri kafet dhe nga një gotë ujë, – kafen ma kishte bërë të mirë na pyeti: Doni dhe nga në raki? Unë refuzova. Ai tha: – Kafet dhe rakinë, sot i keni nga unë!
-Jo, të faleminderit! – i thamë ne.
-Po, po! Sot mos e diskutoni, i keni nga unë dhe pikë. E di unë, që ju jeni nga ata të Kampit.
Me këmbënguljen e tij, unë nuk pranova, Bexhetit ja pru një gotë të mbushur plot me raki. Edhe për vete mori një kafe dhe e pru në tavolinë tonë, ishte sa për të bërë muhabet, kur ishte i lirë. Edhe shërbente… edhe vinte bisedonte me ne. Unë jam nga Turani! – na tha. Më quajnë Çelo Muça. Mbaj mend kur të internuarit ishin Turan. Atje ishin pak më të lirshëm – tha – edhe dilnin punonin te ndonjë fshatar, kurse këtu… Këtu kanë vuajtur shumë më tepër! – shtoi – Veç halleve që i kishin zënë, – na tha – kishin edhe një komandant që i trajtonte shumë keq!
Ishte qytetar i atij qyteti, pas kaq vitesh, fliste për vuajtjet tona si t’i kishte vuajtur vetë. Ndenjëm goxha dhe u ndamë si të ishim miq që u takuam mbas gjithë atyre viteve…
Dy Malësoret e nderuara në Përkujtimin Viktimave të Kampit të Tepelenës...
Dy Malësoret e nderuara në Përkujtimin Viktimave të Kampit të Tepelenës…
Mbasdite, dolem prapë në Tepelenë të pinim kafen e mbasdites. I thashë shokut: Të dalim nga ana tjetër se ai, përsëri, s’do na i marrë lekët. Dhe ashtu bëmë. Ndaluam në një lokal përballë selisë së partive. Kishte një hapësirë të bollshme të mbuluar, të hapur nga ana e bulevardit. Aty ishte një djalë i ri rreth të tridhjetave. Na pru kafet dhe gotat me ujë. Unë e piva ujin menjëherë, e ai na pru dhe nga një gotë tjetër. Pasi vuri gotat në tavolina në tha: Ju rrini sa të doni, unë do e mbyll lokalin.
-Mirë, merr lekët që të ikim kur të duam, – i thashë.
-Ju rrini sa të doni, u thashë, se jashtë është vapë, kafet sot i keni nga unë! – Tha. Ne ngulëm këmbë, po djali nuk pranoj! Vetëm shtoi:
-Ju keni lënë, një pjesë të jetës. Keni lënë jetë njerëzish të afërm këtu, e ç’janë dy kafe që po u jap unë.
-Po ti je djalë i ri, ku i di ti këto? – i thashë unë.
-Jam i ri, po babanë e kam të moshës suaj. Na ka treguar për atë kamp. Prindërve tanë, – shtoj – u dridhej buza, kur tregoni për atë kamp. Madje, – shtoi ai – kur na tregonte baba, se si një polic i kampit kishte rrahur një djalë, vetëm pse kishte zbritur nga shkolla, këtu në qytet. Sa herë e tregonte këtë, i dilnin lot nga sytë.
Shumë na bënë përshtypje këta njerëz, me zemër të madhe. Na dha dorën mbylli derën dhe iku. Ne ndenjë mjaft kohë aty. Nga dera doli një vajzë e re, dhe na pyeti: Doni edhe nga një gotë ujë të ftohtë?
-Po, mirë do bësh, – i thashë. Kur i pru gotat, Bexheti e pyeti: Ti punon këtu?
-Jo, unë jam e shoqja.
Bexheti duke qeshur i tha: falas u jepni të gjithëve kafe.
-Joooo! Ashtu duhet ta mbyllim lokalin po, kalimtarëve si ju, po.
 Këta banorë merituan falenderimet tona për kujtesën dhe dhimbjen që u kanë trasmetuar brezave të tyre për dhimbjet e Kampit të Tepelenës.

Related Images:

Artikulli paraprakMigjeni – uragan i pandërprem – nga Behar Gjoka
Artikulli tjetërProfesor Hasan Lekaj, shembull i letërsisë shqiptare, ballkanike dhe europiane – nga Engjëll Zerdelia
Jozef Radi
Biografi Jozef Radi 16 janar 1957, lind rastësisht në qytetin e Elbasanit, mbasi të dy prindët e posadalë nga burgu ishin interrnuar në kampin e Kuçit të Kurveleshit... Ishte i vetmi fëmijë i të ashtuquajturit “Kampi i 100 Intelektualëve”... 1957, Pagëzohet me emrin Antonin, por xhaxhai i tij me të njejtin emër, e regjistron si Jozef... 1957-1961, ndjek fatin e prindërve në odisenë e kampeve: Radostinë, Gradishtë, Çermë dhe më së fundi n’atë të Savrës... 1963-1971, kryen shkollën fillore dhe tetëvjeçare në Karbunarë dhe Savër me rezultate shumë të mira... 1971-1975, ndjek gjimnazin “20 Tetori” në qytetin e Lushnjes, ku përjashtohet dy herë nga shkolla, thjesht si... i biri i Lazër Radit! 1975, frekuenton të njëjtën klasë me Gëzim Hajdarin dhe Shpend Sollakun: Tre të apasionuar të letërsisë; më vonë edhe autorë mjaft të njohur librash... 1975, fillon si puntor në fermën e Savrës 1977-1979, kryen shërbimin ushtarak në repartet e xhenjos, fortifikim në Dropull të Gjirokastrës... 1981, mbaron shkollën e mesme me rezultate të shkëlqyera dhe as bëhet fjalë për vazhdimin e ndonji shkolle të lartë... 1984, bën gjithë përpjekjet për botimin e librit të parë poetik “Trokitje”, por problemet e biografike... e pengojnë botimin edhe pse Shtëpia Botuese e kishte vlerësuar si... “të botueshëm...” 1984-1990, krahas punës së rëndë në bujqësi, studion intensivisht gjuhët e huaja; merret me përkthime, shkruan dhe redakton veprën e të atit... 1989, së bashku me të atin përkthejnë veprën “Stalini, Moxarti dhe Maria Judina” e poetit Bërkoviqit, e cila kalon dorë me dorë si vepër antidiktaturë... 1990, së bashku me të Atin, vendosen në Tiranë, prej ku nis nji fazë e re shprese dhe entusiazmi, se demokracia mund t’i riparojë pasojat e diktaturës... dhjetor 1990-31 mars 1991, ndjek nga afër lëvizjen dhe ndryshimet demokratike... mars 1991, boton për herë të parë, ciklin me 6 poezi në revistën arbëreshe “Katundi Ynë” në Kozenca. maj 1991, regjistrohet në fakultetin e Gjuhë- Letërsisë dhe më pas kalon në atë Juridik. 1993, botojnë së bashku me të atin librin e parë “Muret e Muzgut” si dhe poemën “Stalini, Mozarti dhe Maria Judina” 1993, nis botimin e revistës tremujore “Arbëria”, e cila del në tre numra... 1993-maj 1997, punon në detyra të ndryshme në Presidencën e Republikës. qershor 1994, mbaron Fakultetin Juridik qershor 1997, ngjarjet e atij viti ishin dëshmi e vrasjes së demokracisë... detyrohet të emigrojë në Itali. shtator 1998, humb të Atin, Lazër Radin, njeriun me të cilin kishte ndarë ditët më të vështira të jetës. 2000, boton librin e dytë poetik: “Kujtesa e Mjegullës” 2004-2005, mbulon për gati dy vjet rubrikën “Qiell i Përtejmë” në revistën “ars” 2007, boton me bashkaautorë albumin fotografik “Ancona nascosta” 2000-2010, bashkpunon me shokun e tij Gëzim Hajdari, në redaktim e veprës së tij të botuar në Itali 2011, boton librin e tretë poetik “Fletorja e Vjeshtës” 2000-2013, bashkëpunon vazhdimisht me shtypin shqiptar 2000-2013, përkthyen mjaft nga veprat e poetëve si: Ungaretti, Montale, Raboni, Senesi, Fatuiva, Pessoa, De Moraes, Hikmet etje, si dhe ka në duar veprën e Bodlerit “Lulet e së keqes” 2016, po përgatit për botim veprën e plotë të Lazër Radit në 14 vëllime... Jeton prej 16 vitesh në qytetin e Anconës...

Ky sajt përdor Akismet-in për të pakësuar numrin e mesazheve të padëshiruara. Mësoni se si përpunohen të dhënat e komentit tuaj.