back to top
15.5 C
Tirana
E diel, 14 Prill, 2024

Falsiteti i figurës në ekranin televiziv në epokën totalitare – nga Albana Lifschin

Gazeta

Albana Lifschin
Albana Lifschin

Falsiteti i figurës në ekranin televiziv në epokën totalitare

nga Albana Lifschin

Në mesazhin që më vjen nga një mik në Europë, midis të tjerash, lexoj:
“Vajza ime ka diplomën me temën e fotografisë në epokën totalitare,
censurën, fotografia-propagandë, etj. Do t’i interesonte të fliste konkretisht
se si përzgjidhej fotografia, në ç’principe, çfarë preferohej…
Thjesht një ilustrim konkret se si përdorej fotografia në makinën e propogandës.”
.
Kjo letër më çoi në ato vite kur punoja në televizion, kur ne vuanim nga censura jo vetëm e fjalës, por edhe e figurës. Figura ishte parësorja, sepse ajo flet pa pasur nevojë për koment. Si për fotografitë e ekspozuara në organet e shtypit ashtu edhe për sekuencat filmike në televizion ndiqeshin të njëjtat kritere. Ato duheshin zgjedhur e përzgjedhur e t’i përgjigjeshin orientimeve që na vinin nga lart. Ne, të televizionit, nuk filmuam kurrë një pamje ku në sfond të dukeshin mure që u kishte rënë suvaja, apo kazane plehrash pranë shtëpive apo kudo qofshin, që shprehnin papastërti por edhe varfëri. Shtëpitë tona në ekranin televiziv ishin gjithnjë model, me mobilje të mira, kolltuqe e divane, aq sa zgjohesh kureshtja e teleshikuesit që na pyeste: Në shtëpine e kujt keni filmuar kështu?
Fëmijët shqiptarë edhe po të ishin në moshë të njomë kur u ndrroheshin dhëmbët, kurrë nuk dolën në fotografi të publikuara nga shtypi apo televizioni pa dhëmbë. A ka absurditet më të madh kur përgjegjësja e redaksisë së fëmijëve në televizion thirret në Drejtorinë e Përgjithshme të Radiotelevizionit dhe kritikohet ashpër se përse në një koncert fëmijësh të kopështit X në Durrës, dy fëmijë kanë dalë “pa dhëmbë, si pleq”. Pse nuk gjetët dot fëmijë të tjerë ju? Kush qe ai gomar kameraman që ka filmuar atje? Po regjisorja, i kishte sytë në ballë? Po ti qw e kontrollove emisionin, si e lejove një gjë të tillë? Fëmijët tanë duhet të dalin të shëndetshem, të bukur, e jo pa dhëmbë!!
.

Radio Televizioni Shqiptar
Radio Televizioni Shqiptar
Grupi i xhirimit kur shkonte në kopshtet e fëmijëve për të përgatitur një program televiziv, e rregullonte vetë ambjentin ku do filmonte. Përmbyste tre dhoma për të ndrequr një, duke ekspozuar gjërat më të bukura e zgjedhur fëmijët më të shëndetshëm, të veshurit më mirë dhe sigurisht ata që nuk kishin asnjë “cen” në biografi! E tmershme! Po të bëhej ndonjë gabim i tillë, patjetër kur transmetohej programi, dikush nga teleshikuesit, diku do ta njihte “biografikeqin” e do të sinjalizonte menjëherë! “Syrit vigjilent” nuk i shpëtonte asgjë. Kur kalonin pakujdesira, redaktorët merrnim vërejtje e incidenti bëhej publik në radhët e gazetarëve, që “këto gjëra të mos ndodhnin më!”. Ky rast vlen edhe për gazetën, i njëjti parim ndiqej. Fotot duhet të ishin të pastra, tregohej kujdes se mos hynte ndonjë gjë e papëlqyer në sfond, pasi armiku i shihte këto dhe e shfrytëzonte për propagandën e tij kundër nesh. (U bë hataja se kamera kishte zënë në sfond një gomar i shoqëruar me të zotin tek ura e Lanës në qendër të Tiranës! Si mund të ecte një gomar, në bulevarin e madh. I zoti dhe fotografi duhej të qe gomar e shkuar gomarit!).
Por më e keqja ishte kur në sfond kamera televizive jepte ndonjë fotografi të ndonjë figure të rënë nga piedestali, qoftë edhe kur kjo vinte nga Kinostudio.
Më kujtohet një redaktore e filmit artistik në Televizionin Shtetëror (Sh.M.) pat kaluar për ritransmetim një film të Kinostudios, ku në një sekuencë pas kurrizit të protagonistit dukej e varur në mur fotografia e Mehmet Shehut që sapo qe shpallur armik i popullit. U bë hataja! Si ka kaluar në dhomën e kontrollit kjo fotografi? Si është e mundur?
Redaktorja e filmit u pushua nga puna për mungesë vigjilence! Mirëpo kishin rënë kaq shumë zyrtarë të lartë nga postet dhe kaq shumë të tjerë ishin dënuar, sa s’mbeti film apo dokumentar pa u cunguar që të mos na dilnin në ekran “armiqtë e popullit.”
.
https://flasshqip.ca/kulture/arte-media/3687-falsiteti-i-figures-ne-ekranin-televiziv-ne-epoken-totalitare?
.

 

Related Images:

More articles

Ky sajt përdor Akismet-in për të pakësuar numrin e mesazheve të padëshiruara. Mësoni se si përpunohen të dhënat e komentit tuaj.

Portali Radiandradi.com, prej 11 vitesh dhuron kontribute të përditshme në shumë fusha të kulturës, historisë dhe vlerave shqiptare. Herë pas here siti ka nevojë për mirmbajtjeje, rikonstruktim si dhe rikonceptim në formatin letër. Për ta mbajtur këtë punë shumvjeçare, ndër më seriozet dhe më të lexuarat që të vazhdojë aktivitetin bëhet e domosdoshme mbështetja e lexuesve.

Jozef Radi

Redaktor i Radi & Radi

Artikujt e fundit

Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.