U rrita me unazën me gurë të mirë…
nga Denata Rroji
Gur i mirë quhej
po t’ ishte diamant, smerald ose rubin.
Gurët e tjerë, quheshin “koti”
nga gratë shkodrane.
Mama e kishte një të tillë, të trashegueme nga vjehrra, gjyshja ime të cilës ia kishte dhuru vjehrra e saj, stërgjyshja ime.
Unaza mbetej gjithmonë në familjen e burrit brez pas brezi.
Unaza e mirë, i kishte shpëtu luftrave, diktaturës dhe shpërnguljeve të strapacueme për shkak të sistemit nga njena shpi në tjetrën.
Meqënëse gratë e zotnive nuk lejoheshin me punu në profesionin e tyne që kur “u çliru Shqipnia”, mamën e hoqën nga arsimi, dhe në punën e randë ku e caktuan, nuk mund ta vinte unazën, përveçse në raste gëzimi apo idhnimi.
Unaza diamant si pasuri e vetme dhe dëshmi e famIljes, ruhej nga mama si sytë e ballit, aq sa kur vinte koha e nji “rasti”, çonim shpinë peshë me e gjetë, se ku ajo ia kishte fsheh, jo vetëm hajdutit, por edhe vetes.
Kur unaza dilte nga pala e jorganit, apo e çarçafëve, dyshekut, apo kllefëve, të gjithëve na dilte para fytyra e butë, e rrumbullaket e gjyshes sime, si bekim për unazën e gjetun.
Une fëmi, u rrita me “unazën andërr”, për me e pasë nji ditë në dorën time.
Gjithmonë besoja te dobsia e babës ndaj meje, për me ma falë mu unazën e brezave, unazën ma shumë se 100 vjeçare dëshmi e rasteve të mira, apo të këqija.
Kurrë nuk ia kisha shprehë këtë dëshirë.
Nuk ndodhi.
U martova pa unazën e mirë, pa unazën time “taksun vetes”, prindët nuk e prishën traditën.
Prej pak viteve, dëshira e mohume, u realizu në nji përvjetor ditëlindjeje, kur prindët dhe vëllai ma sollën dhuratë “unazën e mirë”, që e kam dhe sot.
N’ dorën e mamës ndriçonte fort, sytë e njerëzve ndaleshin te dora e saj, te unaza me diamant në gisht, se sa të vetë ajo, qoftë dhe kur fliste për politikë me pasion.
Në dorën time dhe pse dorë ma e re dhe ma e mirëmbajtun, e njëjta unazë, nuk me ndrin sa ç’i ndrinte asaj, mamës sime.
Me sa duket asht në dorën jo të duhun, e larg derës ku duhej të rrinte.
Pres vëllanë me u martu, që unaza me marrë shkëlqimin e mungum.
Marrë nga Muri i FB, Denata Rroji 17 tetor 2025